2016 - ... | Nieuwe hoofdstukken. En een punt.
Geef een lambicbrouwer of een geuzeblender de ruimte, en zij rollen de vaten binnen.
)
Zesduizend vierkante meter. Zoveel ruimte is er plots beschikbaar. Het is even slikken voor Armand, Mich en Werner als ze door de grote zalen van de oude opslagplaats stappen, maar ze beseffen dat meer ruimte ook betekent dat ze meer tijd kunnen nemen.
Het hele brouwproces van 3 Fonteinen steunt op traagheid en geduld: voor de lambik op vat, voor het macererende fruit, voor de rijpende geuze op fles. En voor die traagheid is er nu eindelijk alle ruimte. Of met de woorden Armand: “Geft ne lambikbrààver of ne guizestèker plosj, en ze legge voete.”
)
De lambik-O-droom in Lot, een plek voor iedere lambikliefhebber.De vatenzaal, de bottel- en etiketteerlijn, de warme kamer en de administratie: ze komen nu allemaal bijeen. Enkel de brouwerij zelf blijft in het dorpscentrum van Beersel, omdat die locatie hoger ligt en een andere nachtelijke weersdynamiek heeft. Het zal wel nog tot 2020 duren alvorens het laatste verhuisde vat binnenrolt in Lot. Gevulde vaten lambik mogen nu eenmaal niet bewegen, dus het is zolang wachten tot de vaten allemaal leeg en gespoeld zijn, klaar voor de volgende ronde.
Armand vat het tijdens zijn rondleidingen vaak samen: “Onze pa kan hé merge binnewandele en gewoen voech doen.”
De capaciteit van de vatenzaal groeit vanaf dan gestaag — met één gulden regel in het achterhoofd: het schoon evenwicht van jonge en oude lambikken behouden. Bezoekers mogen dan wel onder de indruk zijn van zoveel eikenhouten vaten, het proces is niet veranderd. Armand vat het tijdens zijn rondleidingen vaak samen: “Onze pa kan hé merge binnewandele en gewoen voech doen.”
)
De vatenruimte in Lot telt bijna 300 vaten in alle mogelijke vormen en groottes.Een panoplie van tientallen landrassen tarwe en gerst. Een manueel brouwproces. Een volledig natuurlijke afkoeling op koelschip. Een volledig spontane vergisting en rijping op eikenhouten vaten en foeders. Enkel afvullen op fles. Geen hulpmiddelen. Een 100% natuurlijk proces is zelfs in de huidige lambikwereld geen evidentie. Maar respect voor de traditie betekent niet dat er geen plaats is voor experimenten, integendeel. Tussen 2015 en 2020 groeit het team uit tot twintig personen en zij doen een frisse wind waaien door de Zennevallei.
Er komen nog meer oude wijn- en sherryvaten in huis, nieuwe fruitsoorten, probeersels in het brouwhuis, probeersels op het vat. Ze verschijnen allemaal onder de noemer ‘Speling van het Lot’. De premisse is eenvoudig: blijven proberen. Als het goed is, komt het op de markt, anders niet. Armands geliefde lambik-O-droom krijgt ook een tweede leven: een ontmoetingsplek, winkel en degustatieruimte, net zo goed voor de buren als voor Belgische en internationale bierliefhebbers.
Terroir, dat gaat om de betrokkenheid van fruittelers, landbouwers, ambachtslieden, liefhebbers en de geburen.
De ambitie reikt intussen verder dan de muren van de brouwerij. 3 Fonteinen wil ertoe bijdragen om ons terroir weer te doen leven. Hoe? Door actief samen te werken met fruittelers, landbouwers, ambachtslieden, liefhebbers en zelfs de geburen. Samen zijn ze vervlochten in één verhaal, één traditie, één cultuur.
:quality(85))
Elke zomer plukken we zelf in enkele Schaarbeekse kriekenvelden.Het eerste voorbeeld van de georganiseerde aanpak begint met een — haast toevallige — oproep naar Schaarbeekse krieken. Die kleine krieken hebben weinig commercieel nut in de supermarkt, maar zijn wel de beste voor een typische Kriek. De respons is overweldigend: naast enkele families die hun oogsten al jarenlang binnenbrachten, komen er ineens een twintigtal nieuwe gezinnen bij. Intussen staat de teller al boven de honderd. Het Centrum voor Botanische Verrijking, gespecialiseerd in oude fruitsoorten, helpt nu ook mee met de vermeerdering, in de hoop om over een jaar of tien boven de 2.000 bomen te zitten en zo alleen nog maar lokale krieken te kunnen gebruiken. En al het andere fruit komt ook dan al rechtstreeks van bij bio-boeren.
In dezelfde lijn liggen de samenwerkingen met een pottenbakker (voor de lambikkruiken), met een mandenvlechtster (voor de manden van wilgentwijg), een glasblazer (voor de echte geuzeglazen van indertijd) en een emaillerie (voor de emaille borden).
En het grootste project, dat is het graan. De oude gerst- en tarwerassen zijn volledig verdrongen door de industriële landbouw, en het vraagt een heel netwerk van bioboeren en geëngageerde afnemers om daar iets aan te doen. Ook dat Granennetwerk draait nu volop, met ook wat hop erbij, zoals Armand het zo lang gewild had.
)
Het glooiende en schone Pajottenland, net voor de granenoogst.Maar dan komt een donderslag bij klare hemel. In het voorjaar van 2019, aeen goede twee jaar na zijn officiële pensioen, krijgt Armand van zijn dokter te horen dat hij een uitgezaaide kanker heeft. Met een zware behandeling in het vooruitzicht besluit hij zijn belang in de brouwerij van de hand te doen, “om de toekomst van 3 Fonteinen niet in het gedrang te brengen, mocht er morgen iets met mij gebeuren”.
Ondanks de niet-aflatende goesting om ervoor te vechten, belandt hij in de zomer van 2019 in het ziekenhuis, fysiek helemaal uitgeput. Vanaf dan kan ‘Opa Geuze’, zoals de kinderen van het team hem noemen, minder tijd in de brouwerij doorbrengen dan hij zou willen. De coronapandemie in het voorjaar van 2020 maakt het nog moeilijker. En toch, elke kans blijft goed voor Armand om toch nog eens zijn toerke te doen in Lot.
)
Armand, de pater familias van Brouwerij 3 Fonteinen. Voor Altijd.Tot het niet meer gaat. Op zondag 6 maart 2022, net na middernacht, overlijdt Armand Debelder.Pater familias van de brouwerij en stekerij, en een tweede vader voor zijn opvolgers.
Armand heeft met hart en ziel de koers van 3 Fonteinen bepaald, zijn leven lang. En in de laatste jaren heeft hij mee de lijnen van de lange toekomst uitgezet en mee getekend. Voor het bier natuurlijk, maar ook voor de geest, de waarden en het karakter. Komen er nog nieuwe hoofdstukken in het verhaal van Brouwerij 3 Fonteinen? Zeker. En dat verhaal zal altijd van Armand blijven.